Dialoogsessie: 'Van verborgen verleden naar een open boek'
Op 14 november 2025 werd in Den Haag een dialoog gehouden over de doorwerking van het slavernij- en koloniale verleden. Als bezoeker mocht ik inbreng leveren, weliswaar buiten beeld maar goed te horen. De volledige dialoog is terug te zien Youtube. Meer informatie op de website van de ombudsman.
Koloniale propaganda - toen
Aan het einde van de 16e eeuw begon Europa zich intensief bezig te houden met kolonisatie. Maar hoe rechtvaardig je het veroveren van land, het onderwerpen van volkeren, het stichten van plantages en het dwingen tot bekering? Door inheemsen voor te stellen als kwaadaardige barbaren die nodig moeten bekeren.
Koloniale propaganda - nu
Euro-Amerikanen voerden propaganda om kolonisatie te rechtvaardigen. Vandaag zijn zij zelf bezet door de bezetter: de Joodse staat Israël. Het ging nooit om recht, maar om de eigen positie als recht voorstellen (of als Gods wil, met steun van evangelicale propaganda). In dat narratief dragen moslims het terroristen-label. Dan kan de staat Israel land inpikken onder het mom van zelfverdediging.
Westerse falsificatie van de geschiedenis
De eerste tekenen van mensheid en beschaving komen tevoorschijn uit de hooglanden van Centraal Afrika, waar de Nijl zich splitst in verschillende zijrivieren en uiteindelijk letterlijk verdwijnt in ijle lucht. Maar deze feiten paste niet in het witte narratief, dus moest het gefalsificeerd worden.
Polariserende orthodoxie
Hoe moeten gereformeerden uit de 21e eeuw zich verhouden tot het slavernijverleden van hun 17e-eeuwse calvinistische vaderen? Moeten zij zich schuldig voelen voor iets dat zij niet gedaan hebben? Hebben zij een roeping ten aanzien van de koloniën die eeuwenlang als winstobject zijn misbruikt?
Wie was de handen van het bloed?
Jezus liet zien dat een volk zich niet zomaar kan losmaken van het onrecht van zijn vaderen: wie dezelfde hoogmoed en onverschilligheid voortzet, erft dezelfde vergelding. Zo doorbrak Hij de zelfrechtvaardiging van leiders die dachten beter te zijn dan hun geschiedenis. Een spiegel voor onze tijd?
Mythe en werkelijkheid
Hoe konden gereformeerden de slavenhandel met hun geloof verenigen? Die vraag lijkt emeritus hoogleraar G.J. Schutte van de Vrije Universiteit niet te kunnen beantwoorden. Ook niet na de hint van de PKN die in 2023 excuses moest maken voor het aandeel van haar theologie in het slavernijverleden.
Krokodillentranen
De PKN beleed in 2023 schuld aan haar aandeel in slavernij en koloniale onderdrukking, maar zonder werkelijk vergeving te vragen of haar eigen geschiedenis onder ogen te zien. De kerk was structureel medeplichtig aan onrecht en dezelfde houding zette zich voort in haar vervangingstheologie tegenover Joden en nu in haar stilzwijgen over het geweld tegen Palestijnen. Het Evangelie mag je niet scheiden van gerechtigheid.
Eén volk in Christus
Veel christenen zien het Joodse volk nog als Gods uitverkoren volk en steunen daarmee Israëlisch nationalisme. In Christus zijn de beloften echter vervuld in de gemeente van gelovigen – Joden én niet-Joden. Deze video laat zien hoe SGP en CU met hun politiek bijdragen aan de zionisme, kolonisatie en genocide van Palestijnen. De achterliggende theologie en eschatologie gaat in tegen de geest van het Evangelie.
Goede calvinistische orthodoxie
Wat is goede orthodoxie? Welvarend zijn en hard werken moet wel het resultaat zijn van goed rentmeesterschap en trouwe orthodoxie, zo lijken zeventiende-eeuwers te denken. Maar kun je wel je oog dichtknijpen voor de koloniale uitwerking?
Vooral niet barmhartig zijn
Wat gebeurt er wanneer een geloof dat barmhartigheid predikt, wetten maakt die barmhartigheid strafbaar stellen?
Staatsslaaf of koning onder Christus?
In een wereld die je aanmoedigt je eigen koninkrijk te bouwen, roept Jezus je op tot het Zijne.
De Schrift als enige norm
Over natuurlijke en speciale openbaring, het gezag van de Bijbel, en de onmisbaarheid van Gods Woord voor het kennen, dienen en verheerlijken van God.
Hoe kinderdoop evangelisatie tegenwerkte
De kinderdoop wordt vaak theologisch besproken, maar zelden historisch doordacht. In koloniale contexten raakte zij verweven met slavernij, ras en kerkelijke uitsluiting.
Geloof en gehoorzaamheid
Over de centrale leer van de Bijbel als openbaring van wie God is en wat Hij van ons vraagt – niet als abstract dogma, maar als levend fundament voor een godvruchtig leven.
Vlucht uit de wereld of triomf in Christus?
Wat je gelooft over de toekomst bepaalt hoe je vandaag leeft. Eschatologie vormt het hart van hoe we onze roeping en plaats in de wereld begrijpen.
Oneindig, eeuwig, onveranderlijk
Over de onzienlijke en heilige Geest die Zichzelf openbaart, onderscheiden is van Zijn schepping, en Zich laat kennen in gedeelde en unieke eigenschappen
God vergeten, doel verloren
In een cultuur die zich 'neutraal' waant en religie tot het verleden rekent, zijn we iets wezenlijks kwijtgeraakt: het besef van het hoogste doel van het menselijk leven.
Stavenisse als spiegel
Dominee oud-gereformeerde gemeente legitimeerde sociale en raciale uitsluiting van Surinamers als een ‘plaag van God’.
De vloek van Cham
Dit artikel weerlegt het racistische en koloniale misbruik die voorkomt uit foutieve interpretatie van onder meer Genesis 9 (de vloek van Cham).
Tussen Caesar en Christus
Gods Koninkrijk is een rijk van dienstbaarheid en trouw dat gelovigen voorbereidt op het mee-regeren met Christus
"De Bijbel is geen religieus advies, maar een testament:
levend, bindend en eeuwig geldig.”
Rachaad Farzand Ali